บทที่ 404 เตรียมพร้อมทั้งสองทาง

“ทุกท่าน วันนี้ประชุมถึงตรงนี้ก่อน ข้อเสนอของทุกท่าน ผมจะพิจารณาอย่างรอบคอบ” นายกรัฐมนตรีแอสควิธกล่าวด้วยสีหน้าเหนื่อยล้า การตัดสินใจครั้งใหญ่ที่เกี่ยวข้องกับชะตากรรมของชาติย่อมไม่อาจตัดสินใจได้ทันที โดยเฉพาะเมื่อสถานการณ์ปัจจุบันไม่เป็นใจ และมีความเป็นไปได้สูงที่พวกเขาจะแพ้สงคราม

“ครับ ท่านนายกรัฐมนตรี” สมาชิกคณะรัฐมนตรีคนอื่น ๆ ตอบรับทีละคน จากนั้นทุกคนลุกขึ้นเตรียมออกจากห้องประชุม

“เชอร์ชิลและเอ็ดเวิร์ดอยู่ต่อ!” นายกรัฐมนตรีแอสควิธกล่าว

เสนาธิการกองทัพเรือวินสตัน เชอร์ชิล และรัฐมนตรีต่างประเทศเซอร์เอ็ดเวิร์ด เกรย์ชะงักไปครู่หนึ่งก่อนพยักหน้า พวกเขารู้ว่านายกรัฐมนตรีแอสควิธขอให้อยู่ต่อ แปลว่าต้องมีเรื่องสำคัญให้หารือ

เมื่อทุกคนออกไปแล้ว นายกรัฐมนตรีแอสควิธ เชอร์ชิล และเซอร์เอ็ดเวิร์ด เกรย์ก็ออกจากห้องประชุมไปยังสำนักงานนายกรัฐมนตรี

“ถ้าเราเจรจาสันติภาพกับเยอรมัน มีโอกาสแค่ไหนที่เราจะรักษาผลประโยชน์พื้นฐานของจักรวรรดิอังกฤษได้?” นายกรัฐมนตรีแอสควิธถามตรง ๆ

ทั้งเชอร์ชิลและเซอร์เอ็ดเวิร์ด เกรย์รู้ดีว่า หากเงื่อนไขของเยอรมันไม่หนักเกินไป นายกรัฐมนตรีแอสควิธอาจตัดสินใจขอสันติภาพจริง ๆ เพราะโอกาสชนะสงครามนี้มีน้อยมาก และมีความเป็นไปได้สูงที่พวกเขาจะแพ้ ถ้าแพ้สงคราม จักรวรรดิอังกฤษก็จบสิ้น การขอสันติภาพตอนนี้อาจช่วยลดความสูญเสียลงได้บ้าง

สำหรับผลประโยชน์พื้นฐานของจักรวรรดิอังกฤษ นอกจากแผ่นดินหลักแล้ว คงมีเพียงอินเดียเท่านั้น กล่าวอีกนัยหนึ่ง หากจักรวรรดิอังกฤษสูญเสียพื้นที่อื่นในสงคราม แต่ยังคงรักษาแผ่นดินหลักและอินเดียไว้ได้ พวกเขาก็ยังฟื้นฟูความแข็งแกร่งและกลับมาเป็นชาติมหาอำนาจได้อย่างรวดเร็ว อินเดียมีประชากรมากและทรัพยากรอุดมสมบูรณ์ ที่สำคัญกว่านั้น ชาวอินเดียถูกอังกฤษทำให้เชื่องแล้ว ดังนั้น พวกเขาสามารถขูดรีดและกดขี่อินเดียได้ตามใจ และปล้นความมั่งคั่งมหาศาลจากที่นั่น แต่ถ้าเป็นพื้นที่อื่น เกรงว่าจะทำไม่ได้

อย่างไรก็ตาม ทุกคนรู้ถึงความมั่งคั่งของอินเดียและลักษณะของชาวอินเดีย ซึ่งทำให้ทุกชาติหมายปองอินเดีย ก่อนหน้านี้ ด้วยความแข็งแกร่งของจักรวรรดิอังกฤษ ไม่มีใครกล้าลงมือ แต่เมื่อเยอรมนีโค่นอังกฤษลงในครั้งนี้ จะยอมปล่อยให้อินเดียอยู่กับอังกฤษเพื่อให้มีโอกาสฟื้นตัวอีกครั้งหรือ? คงเป็นไปไม่ได้

“ท่านนายกรัฐมนตรี เราไม่อาจรักษาอินเดียไว้ได้ เยอรมันจะต้องเรียกร้องให้เรายกอินเดียให้พวกเขา แม้แต่อาณานิคมในต่างแดนอื่น ๆ ก็คงเหลือไม่มาก ความต้องการของเยอรมันอาจมากกว่าที่เราคิด พวกเขาไม่ใช่ตั้งใจท้าทายอำนาจของเราเพื่อแย่งชิงอาณานิคมในต่างแดนของเราหรือ?” เซอร์เอ็ดเวิร์ด เกรย์กล่าว

นายกรัฐมนตรีแอสควิธพยักหน้า หากเป็นเขา เขาคงแย่งอินเดียจากอังกฤษโดยไม่ลังเล หากไม่มีอินเดีย รากฐานของอังกฤษย่อมสั่นคลอน และไม่อาจเป็นภัยคุกคามต่อเยอรมนีในอนาคต

“ตอนนี้เรายังไม่แพ้สงคราม แม้ว่าเยอรมันจะได้เปรียบ แต่พวกเขายังไม่ชนะ ถ้าเราเจรจากับพวกเขา อาจมีโอกาสรักษาอินเดียไว้ได้” นายกรัฐมนตรีแอสควิธกล่าว

เซอร์เอ็ดเวิร์ด เกรย์พยักหน้า แต่เขาต้องยอมรับว่าความเป็นไปได้นี้มีน้อยมาก

“ให้กระทรวงการต่างประเทศติดต่อเยอรมัน ถ้าพวกเขายอมหยุดยิง จักรวรรดิอังกฤษยินดียกอาณานิคมในแอฟริกาและตะวันออกกลางทั้งหมดให้ นอกจากนี้ ในส่วนของค่าชดเชยสงคราม สามารถให้ได้ 100 ล้านปอนด์ เงื่อนไขนี้ไม่เลว ถ้าเยอรมันยอมรับได้ จะเป็นประโยชน์ต่อพวกเขามาก” นายกรัฐมนตรีแอสควิธกล่าว

แม้ว่าราคาที่ต้องจ่ายจะไม่น้อย แต่สำหรับสหราชอาณาจักร นี่ยังไม่ถึงขั้นสูญเสียครั้งใหญ่ ขอเพียงมีเวลาให้พัฒนา ความแข็งแกร่งของชาติจะฟื้นตัว และจะมีพลังท้าทายเยอรมนีอีกครั้ง

“ครับ ท่านนายกฯ ผมจะจัดการให้” เซอร์เอ็ดเวิร์ด เกรย์กล่าว

นายกรัฐมนตรีแอสควิธพยักหน้าและหันไปมองเชอร์ชิล

“ถ้าเราต้องสู้กับเยอรมัน โอกาสชนะของเราคือเท่าไหร่?” นายกรัฐมนตรีแอสควิธถาม แม้ว่าในใจเขาจะเอนเอียงไปทางเจรจาสันติภาพกับเยอรมัน แต่เขายังไม่ละทิ้งความหวังในชัยชนะ หากชนะได้ แน่นอนว่านั่นย่อมดีที่สุด เพราะจักรวรรดิอังกฤษจะรักษาผลประโยชน์ที่มีอยู่ได้ และยังสามารถรีดไถเยอรมันอย่างหนัก เอาความเสียหายจากสงครามมาทดแทนได้ แน่นอนว่านายกรัฐมนตรีแอสควิธรู้ดีว่าโอกาสชนะนั้นน้อยมาก

“ท่านนายกฯ การเอาชนะเยอรมันในตอนนี้ยากมาก เว้นแต่ในสงครามทางเรือ พระเจ้าจะเข้าข้างเรา มิฉะนั้น การเอาชนะพวกเขาจะยากมาก แนวคิดการออกแบบเรือรบของเราผิดพลาดตั้งแต่รากฐาน ทำให้ประสิทธิภาพของเรือรบเราด้อยกว่าเยอรมันมาก ส่งผลให้เราน่าจะเสียเปรียบในสงครามทางเรือ แน่นอนว่า ปัจจัยที่กำหนดผลลัพธ์ของสงครามทางเรือไม่ได้มีเพียงแค่นั้น เช่น ถ้าเราโชคดีในสงครามทางเรือ เราก็มีโอกาสชนะ” เชอร์ชิลอธิบาย

นายกรัฐมนตรีแอสควิธพยักหน้า แม้ว่าเชอร์ชิลไม่ได้พูดชัด ๆ แต่เขารู้ว่าโอกาสที่กองทัพเรืออังกฤษจะชนะนั้นน้อยมาก จนถึงขั้นที่เชอร์ชิลต้องฝากความหวังไว้กับโชคที่เลื่อนลอย การคาดหวังว่าอังกฤษจะมีโชคดีกว่าในสงครามทางเรือและเอาชนะกองทัพเรือเยอรมันได้นั้นไม่สมจริงเลย

“ถ้าเราแพ้ จักรวรรดิอังกฤษจะจบสิ้น” นายกรัฐมนตรีแอสควิธกล่าว

“ครับ ท่านนายกฯ ถ้าเราแพ้สงคราม เราจะต้องยอมรับเงื่อนไขที่โหดร้ายที่สุดของเยอรมัน หรือแม้แต่ให้เยอรมันรีดไถเรา ถ้าเราปฏิเสธ เยอรมันอาจยกพลขึ้นบกบนแผ่นดินของเรา ทำให้ทั้งประเทศต้องจมในกองเพลิงแห่งสงคราม ถึงตอนนั้น ประเทศของเราจะพินาศ” เชอร์ชิลกล่าว

สีหน้าของนายกรัฐมนตรีแอสควิธยิ่งดูแย่ลง ในฐานะนายกรัฐมนตรีของจักรวรรดิอังกฤษ ผู้นำตัวจริงของชาติ เขาไม่อยากเห็นวันนั้นแน่นอน

“เอ็ดเวิร์ด ฉันอนุญาตให้คุณเจรจากับเยอรมัน ถ้าเงื่อนไขของพวกเขาไม่หนักเกินไป ให้ยุติสงคราม” นายกรัฐมนตรีแอสควิธกล่าว

“ครับ ท่านนายกฯ” เซอร์เอ็ดเวิร์ด เกรย์พยักหน้า

“เชอร์ชิล ถ้าการเจรจาทางการทูตล้มเหลว ทางเลือกเดียวของเราคือสงคราม” นายกรัฐมนตรีแอสควิธกล่าวต่อ

“ท่านนายกฯ ผมจะพยายามอย่างเต็มที่เพื่อชัยชนะ!” เชอร์ชิลกล่าว